Nasıl hesaplanır?
z = ((kilo ÷ M)^L − 1) ÷ (L × S)Örnek: 6 aylık erkek: L = 0,1257, M = 7,934, S = 0,10958; 7,9 kg → z = −0,04
Persentil = Φ(z) × 100 (standart normal dağılım)Örnek: z = −0,04 → %48,4
|z| > 3 ise: z = 3 + (kilo − SD3) ÷ (SD3 − SD2)Örnek: DSÖ'nün uç değer düzeltmesi
Sık aranan yaşlar
Persentil ne anlatır, ne anlatmaz?
50. persentil ortalama demektir; 15. ya da 85. persentildeki bir bebek de sağlıklıdır. Doktorun baktığı şey tek bir ölçüm değil, bebeğin kendi eğrisini izleyip izlemediğidir. Aylarca 50. persentilde giden bir bebeğin kısa sürede 15. persentilin altına inmesi, sürekli 10. persentilde giden bir bebekten daha fazla dikkat ister.
DSÖ, yaşa göre kilonun −2 z skorunun altında kalmasını düşük kilo olarak tanımlar. Tablolar 2006'da altı ülkede anne sütüyle beslenen sağlıklı çocuklardan hazırlandı; Türkiye'de aile hekimleri de bu eğrileri kullanır. Ay arasındaki yaşlarda araç iki ayın L, M, S değerleri arasında doğrusal ara değer alır; DSÖ'nün günlük tablosuyla fark genellikle 0,01 z skorunun altındadır. Prematüre bebeklerde düzeltilmiş yaş kullanılır. Sonuçlar bilgi amaçlıdır, muayenenin yerini tutmaz.
Sık sorulan sorular
6 aylık bebek kaç kilo olmalı?
DSÖ tablosunda 6 aylık erkek bebeğin medyan kilosu 7,9 kg, kız bebeğin 7,3 kg'dır. Erkekte 6,4–9,7 kg, kızda 5,8–9,2 kg arası 3. ile 97. persentil arasına düşer.
Bebeğim 10. persentilde, bu kötü mü?
Tek başına değil. Akranlarının %10'u ondan hafif demektir. Önemli olan bebeğin kendi eğrisinde ilerlemesi ve boyuyla uyumlu olmasıdır; eğriden hızlı düşüş varsa doktorunuza gösterin.
Z skoru ile persentil arasındaki fark nedir?
İkisi aynı bilgiyi farklı ölçekle verir. Z skoru medyandan kaç standart sapma uzakta olunduğunu, persentil ise akranların yüzde kaçının altta kaldığını gösterir. z = −2 yaklaşık 2,3. persentile, z = +2 yaklaşık 97,7. persentile karşılık gelir.
Kız ve erkek bebek tabloları neden ayrı?
Erkek bebekler ortalamada biraz daha ağır doğar ve daha hızlı kilo alır. Doğumda medyan kilo erkekte 3,35 kg, kızda 3,23 kg'dır.
Kaynak ve yöntem
- WHO Child Growth Standards: Weight-for-age (0–5 yaş tabloları, L-M-S değerleri)
- WHO anthro R paketi: z skoru hesabı ve 0,7 cm boy düzeltmesi (kaynak kod)
- WHO GHO: Underweight tanımı (yaşa göre kilo < −2 SD)
Hesap tarayıcınızda yapılır; girdiğiniz değerler sunucuya gönderilmez ve kaydedilmez. Formüller her içerik kontrolünde test edilir.
Bu sayfa hakkında
- Hazırlayan
- Hesapçı yayın ekibi
- Son kontrol
- Yöntem
- Formüller resmî kaynaklarla karşılaştırılır ve otomatik testlerle denetlenir. Yöntem ve kaynaklar
- Düzeltme
- Hata bildirimleri kaynağıyla kontrol edilir, düzeltmeler değişiklik günlüğünde yayımlanır. Hata bildirin