Nasıl hesaplanır?
Protein (g) = kilo × 0,83Örnek: 70 × 0,83 = 58,1 g
Egzersiz yapanlar: kilo × 1,4 ile kilo × 2,0 arasıÖrnek: 70 × 1,4 = 98 g; 70 × 2,0 = 140 g
Örnek hesaplar
| Soru | Cevap |
|---|---|
| 60 kg kadın protein ihtiyacı | 50 g |
| 80 kg erkek protein ihtiyacı | 66 g |
| 75 kg spor yapan protein ihtiyacı | 105–150 g |
| 90 kg kas yapmak için protein | 126–180 g |
Kiloya göre günlük protein ihtiyacı tablosu
Sağlıklı bir yetişkinin günlük protein ihtiyacı kilo başına 0,83 gramdır: 70 kg için 58 g, 60 kg için 50 g. Değer, DSÖ, FAO ve BM Üniversitesi'nin 2007 raporundaki güvenli düzeydir; Türkiye Beslenme Rehberi de yetişkinler için kilo başına 0,83–1,0 g önerir (TÜBER 2022, s. 13).
| Kilo | Güvenli düzey, 0,83 g/kg (araç) | TÜBER, Türkiye ortalama diyeti, 1,04 g/kg | Düzenli egzersiz, 1,4–2,0 g/kg (araç) |
|---|---|---|---|
| 50 kg | 42 g | 52 g | 70–100 g |
| 55 kg | 46 g | 57 g | 77–110 g |
| 60 kg | 50 g | 62 g | 84–120 g |
| 65 kg | 54 g | 68 g | 91–130 g |
| 70 kg | 58 g | 73 g | 98–140 g |
| 75 kg | 62 g | 78 g | 105–150 g |
| 80 kg | 66 g | 83 g | 112–160 g |
| 85 kg | 71 g | 88 g | 119–170 g |
| 90 kg | 75 g | 94 g | 126–180 g |
| 100 kg | 83 g | 104 g | 140–200 g |
| 110 kg | 91 g | 114 g | 154–220 g |
| 120 kg | 100 g | 125 g | 168–240 g |
Ortadaki sütunu araç hesaplamaz. Rehberin protein tablosu (Ek 1.2.1, s. 250–251), 0,83 g/kg'ı kalitesi yüksek proteinli bir diyet (DIAAS %100) için verir. Türkiye ortalama diyetinin puanı lizin için %83 bulunmuştur, çünkü proteinin %58'i bitkisel besinlerden ve bunun büyük kısmı tahıldan gelir (s. 227). Rehber bu puana göre düzeltilmiş yeterli alımı yetişkinlerin tüm yaş gruplarında 1,04 g/kg olarak yazar.
Tabloda kullanılan kilo sizin gerçek kilonuzdur. Rehber vejetaryenler için verdiği örnekte ise "olması gereken ağırlığı" kullanır: 58 kg için 58 × 1 = 58 g (s. 182). Vücut kitle indeksi yüksek biri gerçek kiloyla hesap yaptığında, fazla yağ dokusu için de protein eklemiş olur. İki sonucu karşılaştırmak için önce boy ve kiloya göre ideal kilonuzu bulun, sonra tabloda o satıra bakın.
Sporcunun ve kas yapmak isteyenin günlük protein ihtiyacı
Düzenli egzersiz yapan çoğu kişi için günde kilo başına 1,4–2,0 g yeterlidir; Uluslararası Spor Beslenmesi Derneği'nin (ISSN) 2017 pozisyon bildirisi bu aralığı verir ve araç da onu kullanır. TÜBER sporcular için spor türüne göre ayrım yapar: dayanıklılık sporcusuna 1,2–1,4, kuvvet sporcusuna 1,6–1,7 g/kg (s. 176).
| Kilo | TÜBER, dayanıklılık | TÜBER, kuvvet | ISSN, genel (araç) | ISSN, kalori açığında |
|---|---|---|---|---|
| 60 kg | 72–84 g | 96–102 g | 84–120 g | 138–186 g |
| 75 kg | 90–105 g | 120–128 g | 105–150 g | 173–233 g |
| 90 kg | 108–126 g | 144–153 g | 126–180 g | 207–279 g |
Son sütun kilo verirken kas korumayı hedefleyen, direnç antrenmanı yapan kişiler içindir: ISSN, kalori açığı dönemlerinde yağsız kütleyi en iyi korumak için 2,3–3,1 g/kg gerekebileceğini yazar. Aynı bildiri 3,0 g/kg üstü alımların direnç antrenmanı yapanlarda yağ kaybını destekleyebileceğini söyler; bu bir alt sınır ya da herkese öneri değildir.
TÜBER, önerilen miktarın protein ya da amino asit desteği kullanılmadan diyetle karşılanabileceğini ekler (s. 176). Protein tozu yerine besinlerle ne kadar yol alınacağını bir sonraki tablolar gösteriyor. Takviye kullanıyorsanız kreatin yükleme ve idame dozunu kiloya göre ayrıca hesaplayabilirsiniz.
75 kg ve düzenli egzersiz için araç sonucu 105–150 g arasındadır.
Öğün başına kaç gram protein? Sabah 30 gram nasıl alınır
ISSN, bir öğünde kilo başına 0,25 g ya da 20–40 g yüksek kaliteli protein alınmasını ve bu dozların gün içine 3–4 saat arayla yayılmasını önerir. 80 kg bir kişi için bu öğün başına 20 g eder.
| Kilo | ISSN, 0,25 g/kg | Araç, günlük aralık ÷ 4 |
|---|---|---|
| 60 kg | 15 g | 21–30 g |
| 80 kg | 20 g | 28–40 g |
| 100 kg | 25 g | 35–50 g |
İki sütun farklı şeyi gösterir. ISSN değeri tek öğünde kas yapımını en iyi uyaran miktardır; aracın satırı ise günlük hedefi dört eşit öğüne böldüğünüzde her öğüne düşen paydır. Günlük hedef yüksekse öğün sayısını artırmak, öğün başına miktarı ISSN aralığına yaklaştırır.
Sabah 30 g protein şu kahvaltıyla aşılır: yumurta (2 büyük) 12,6 g, feta peyniri (1 dilim) 5,4 g, tam buğday ekmeği (2 dilim) 8 g, süt (1 kupa) 7,7 g. Toplam 33,6 g eder. Değerler USDA FoodData Central'dan alındı; tablo aşağıda.
Hayır. İki büyük haşlanmış yumurtada 12,6 g protein var; bu, 60 kg bir yetişkinin günlük 50 g'lık güvenli düzeyinin %25'i kadardır.
Protein değeri yüksek besinler tablosu
100 gramdaki protein miktarında en üstte pişmiş yağsız et, tavuk göğsü ve kabak çekirdeği gelir; aynı enerjiyle en çok protein veren besin ise tavuk göğsüdür. Değerler ABD Tarım Bakanlığı'nın besin veri tabanı USDA FoodData Central'dan (SR Legacy) alındı; her besin adı kendi kaydına bağlıdır.
| Besin | 100 g'da protein (g) | Porsiyon | Porsiyonda protein | 100 kcal'de protein |
|---|---|---|---|---|
| Dana but, yağsız, ızgara | 31,8 | 3 ons, 85 g | 27 g | 17,2 g |
| Tavuk göğsü, derisiz, fırında | 31 | yarım göğüs, 86 g | 26,7 g | 18,8 g |
| Kabak çekirdeği içi | 30,2 | 1 ons, 28 g | 8,6 g | 5,4 g |
| Köfte, %15 yağlı kıyma, ızgara | 25,9 | 1 adet, 77 g | 20 g | 10,4 g |
| Yer fıstığı, kavrulmuş | 24,4 | 1 ons, 28 g | 6,9 g | 4,1 g |
| Somon, çiftlik, pişmiş | 22,1 | 3 ons, 85 g | 18,8 g | 10,7 g |
| Badem | 21,2 | 23 adet, 28 g | 6 g | 3,7 g |
| Feta peyniri | 14,2 | 1 dilim, 38 g | 5,4 g | 5,4 g |
| Yulaf ezmesi, kuru | 13,2 | 1/3 kupa, 27 g | 3,6 g | 3,5 g |
| Yumurta, haşlanmış | 12,6 | 1 büyük, 50 g | 6,3 g | 8,1 g |
| Tam buğday ekmeği | 12,5 | 1 dilim, 32 g | 4 g | 4,9 g |
| Kuru fasulye, haşlanmış | 9,7 | 1 kupa, 179 g | 17,4 g | 7 g |
| Mercimek, haşlanmış | 9 | 1 kupa, 198 g | 17,9 g | 7,8 g |
| Süzme yoğurt, tam yağlı | 9 | 100 g | 9 g | 9,3 g |
| Nohut, haşlanmış | 8,9 | 1 kupa, 164 g | 14,5 g | 5,4 g |
| Yoğurt, tam yağlı | 3,5 | 1 kupa, 245 g | 8,5 g | 5,7 g |
| Süt, tam yağlı | 3,2 | 1 kupa, 244 g | 7,7 g | 5,2 g |
| Bulgur pilavı | 3,1 | 1 kupa, 182 g | 5,6 g | 3,7 g |
Son sütun, "en yüksek protein içeren besin hangisi" sorusunun enerjiye göre cevabıdır. Kabak çekirdeği 100 g'da tavuk göğsüne yakın protein verir ama 3,4 kat enerji taşır; 100 kcal'de tavuk göğsünden 18,8 g, kabak çekirdeğinden 5,4 g protein gelir. Kalori hesabı yapan biri için bu sütun, 100 g'daki değerden daha çok şey söyler.
"Kupa" ABD ölçüsüdür, porsiyon ağırlıkları da USDA'nın kaydındaki ağırlıklardır. Baklagiller ve tahıllar pişmiş hâliyle verilmiştir; kuru baklagil pişerken su çektiği için 100 g kuru ve 100 g pişmiş mercimeğin proteini aynı değildir. Paketli üründe etiketteki değer esas alınır.
Günlük 70 gram ve 100 gram protein nasıl alınır?
70 gram, yalnız bir öğününde et olan üç öğünle alınabilir; 100 gram için bir öğüne tavuk, bir öğüne baklagil ve kahvaltıya süt eklemek yeterli olur. Aşağıdaki iki gün, yukarıdaki tablodaki porsiyonlarla hesaplandı. Birer hesap örneğidir, kişiye özel beslenme planı değildir.
| Öğün | İçerik | Protein |
|---|---|---|
| Kahvaltı | yumurta (1 büyük) 6,3 g, feta peyniri (1 dilim) 5,4 g, tam buğday ekmeği (2 dilim) 8 g | 19,7 g |
| Öğle | nohut (1 kupa) 14,5 g, bulgur pilavı (1 kupa) 5,6 g, yoğurt (1 kupa) 8,5 g | 28,6 g |
| Akşam | köfte (1 adet) 20 g, tam buğday ekmeği (1 dilim) 4 g | 24 g |
| Toplam | 72,2 g |
| Öğün | İçerik | Protein |
|---|---|---|
| Kahvaltı | yumurta (2 büyük) 12,6 g, feta peyniri (1 dilim) 5,4 g, tam buğday ekmeği (2 dilim) 8 g, süt (1 kupa) 7,7 g | 33,6 g |
| Öğle | mercimek (1 kupa) 17,9 g, tam buğday ekmeği (1 dilim) 4 g, yoğurt (1 kupa) 8,5 g | 30,3 g |
| Ara öğün | badem (23 adet) 6 g | 6 g |
| Akşam | tavuk göğsü (yarım göğüs) 26,7 g, bulgur pilavı (1 kupa) 5,6 g | 32,3 g |
| Toplam | 102,3 g |
İlk gün, 0,83 g/kg ile yaklaşık 87 kg'lık bir yetişkinin; ikincisi 123 kg'lık bir yetişkinin günlük güvenli düzeyini karşılar. İlk gündeki proteinin yarıdan fazlası bitkisel kaynaklardan gelir. TÜBER'in Türkiye ortalaması için protein kalitesi düzeltmesi yapmasının nedeni de budur.
Bu günlerin toplam kalorisi protein hesabının dışındadır. Protein, karbonhidrat ve yağın kalori içindeki payını görmek için günlük kalorinizin ne kadarının proteinden geldiğini anlatan bölüme, üçünün gramını birlikte planlamak için makro besin dağılımını gram olarak veren sayfaya bakabilirsiniz.
Gebelikte ve ileri yaşta protein ihtiyacı ne kadar artar?
Gebelikte ek ihtiyaç ilk 3 ayda günde 1 g, ikinci 3 ayda 9 g, son 3 ayda 28 g; emzirmenin ilk 6 ayında 19 g, sonrasında 13 g'dır (TÜBER, Ek 1.2.1). Aşağıdaki tabloda bu ekler, gebelik öncesi 60 kg olan bir kadının araçla hesaplanan 49,8 g'lık güvenli düzeyine eklendi.
| Dönem | TÜBER eki | Toplam |
|---|---|---|
| Gebelik, ilk 3 ay | +1 g | 51 g |
| Gebelik, ikinci 3 ay | +9 g | 59 g |
| Gebelik, son 3 ay | +28 g | 78 g |
| Emzirme, ilk 6 ay | +19 g | 69 g |
| Emzirme, 6. aydan sonra | +13 g | 63 g |
Rehberin gebelik bölümü ayrıca ortalama 70 g'lık bir öneri verir, bu dönemde günlük alımın 70 gramın altına düşmemesini ve en az yarısının yumurta, et, tavuk, balık ve süt ürünleri gibi hayvansal kaynaklardan gelmesini ister (s. 138). Tablonun ilk iki satırı bu değerin altında kalır; rehber iki bölüm arasındaki farkı açıklamaz, hangisini hedefleyeceğinizi gebeliğinizi izleyen hekimle konuşun. Hangi dönemde olduğunuzu gebelik haftası ve trimester hesabıyla görebilirsiniz.
65 yaş ve üstünde kilo başına değer değişmez ama rehber, proteinin günlük enerjideki payı için alt sınırı %10'dan %12'ye çıkarır (Ek 1.3.1, s. 252). Böbrek hastalığı olanlar ve gebelikte özel bir durum yaşayanlar protein miktarını hekimleriyle belirlemelidir.
Protein ve tuz ağırlıklı beslenmede böbreklerden su atımı arttığı için rehber sıvı ihtiyacının da arttığını yazar (s. 31); günlük su ihtiyacınızı ayrıca hesaplamak bu yüzden anlamlıdır.
Sık sorulan sorular
Günde kaç gram protein almalıyım?
Sağlıklı ve hareketsiz bir yetişkin için kilo başına 0,83 gram yeterlidir. 60 kg için yaklaşık 50 gram eder.
Kas yapmak için ne kadar protein gerekir?
ISSN, direnç egzersizi yapanlar için günde kilo başına 1,4–2,0 gram önerir ve bu miktarın gün içine 3–4 öğüne yayılmasını tavsiye eder.
100 gram tavuk göğsünde kaç gram protein var?
Pişmiş derisiz tavuk göğsünde yaklaşık 30 gram protein bulunur; değer pişirme yöntemine göre biraz değişir.
2 yumurta günlük protein ihtiyacını karşılar mı?
Karşılamaz. Büyük bir yumurtada yaklaşık 6 gram protein vardır; 2 yumurta 12 gram eder. Bu, 70 kg bir yetişkinin günlük 58 gramlık ihtiyacının yaklaşık beşte biridir.
Kaynak ve yöntem
- WHO/FAO/UNU. Protein and amino acid requirements in human nutrition. WHO Technical Report Series 935, 2007
- Jäger R ve ark. International Society of Sports Nutrition Position Stand: protein and exercise. JISSN 2017;14:20
Hesap tarayıcınızda yapılır; girdiğiniz değerler sunucuya gönderilmez ve kaydedilmez. Formüller her içerik kontrolünde test edilir.
Bu sayfa hakkında
- Hazırlayan
- HesapYapın yayın ekibi
- Son güncelleme
- Yöntem
- Formüller resmî kaynaklarla karşılaştırılır ve otomatik testlerle denetlenir. Yöntem ve kaynaklar
- Düzeltme
- Hata bildirimleri kaynağıyla kontrol edilir, düzeltmeler değişiklik günlüğünde yayımlanır. Hata bildirin
- Öneri
- Aradığınız hesaplama sitede yok mu? Araç önerin