Nasıl hesaplanır?
Protein (g) = kalori × protein% ÷ 4Örnek: 2.000 × 0,20 ÷ 4 = 100 g
Karbonhidrat (g) = kalori × karbonhidrat% ÷ 4Örnek: 2.000 × 0,50 ÷ 4 = 250 g
Yağ (g) = kalori × yağ% ÷ 9Örnek: 2.000 × 0,30 ÷ 9 = 66,7 g
Sık kullanılan dağılımlar
| Soru | Cevap |
|---|---|
| 2.000 kalori makro dağılımı 20/50/30 | 100 g P · 250 g K · 67 g Y |
| 1.600 kcal yüksek protein 30/40/30 | 120 g P · 160 g K · 53 g Y |
| 2.500 kcal 25/50/25 | 156 g P · 313 g K · 69 g Y |
| 1.800 kcal 15/55/30 | 68 g P · 248 g K · 60 g Y |
Günlük makro hesaplama: kaloriye göre gram tablosu
Günde 1.800 kcal alan biri %20 protein, %50 karbonhidrat ve %30 yağ dağılımında 90 g protein, 225 g karbonhidrat ve 60 g yağ yer. Makro besinler enerji veren bu üç öğedir; vitamin ve mineraller ise enerji vermediği için mikro besin sayılır ve bu araçta hesaplanmaz.
| Günlük kalori | Protein | Karbonhidrat | Yağ |
|---|---|---|---|
| 1.400 kcal | 70 g | 175 g | 47 g |
| 1.600 kcal | 80 g | 200 g | 53 g |
| 1.800 kcal | 90 g | 225 g | 60 g |
| 2.000 kcal | 100 g | 250 g | 67 g |
| 2.200 kcal | 110 g | 275 g | 73 g |
| 2.500 kcal | 125 g | 313 g | 83 g |
| 2.800 kcal | 140 g | 350 g | 93 g |
| 3.000 kcal | 150 g | 375 g | 100 g |
Tablodaki dağılım, aşağıda karşılaştırılan üç kaynağın üçünün de aralığındadır. Kalorinizi bilmiyorsanız araç onu boy, kilo, yaş ve hareket düzeyinden bulur. 30 yaşında, 165 cm, 60 kg ve az hareketli bir kadın için hazır makro hesabını açabilirsiniz.
Tablo kalori arttıkça gramların doğrusal arttığını gösterir. Ama bu, protein için her zaman doğru bir hedef değildir. Protein ihtiyacı kaloriden değil kilodan hesaplanır; yüzde ile bulunan gram, kilonuza göre gereken protein gramının altında ya da çok üstünde kalabilir.
Makro oranları ne olmalı? TÜBER, EFSA ve ABD aralıkları
Türkiye Beslenme Rehberi yetişkinler için enerjinin %45–60'ının karbonhidrattan, %20–35'inin yağdan, %10–20'sinin proteinden gelmesini önerir (TÜBER 2022, s. 14). Araç, seçtiğiniz oranı Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi'nin (EFSA) karbonhidrat ve yağ aralıklarıyla denetler; bu iki aralık TÜBER'le aynıdır.
| Kaynak | Protein | Karbonhidrat | Yağ |
|---|---|---|---|
| TÜBER 2022, yetişkin | %10–20 (50–100 g) | %45–60 (225–300 g) | %20–35 (44–78 g) |
| EFSA (aracın denetlediği) | Oran yok; 0,83 g/kg | %45–60 (225–300 g) | %20–35 (44–78 g) |
| ABD Ulusal Akademileri (AMDR) | %10–35 (50–175 g) | %45–65 (225–325 g) | %20–35 (44–78 g) |
ABD Ulusal Akademileri'nin (eski adıyla Tıp Enstitüsü, IOM) 2005 tarihli referans raporundaki kabul edilebilir aralıklar daha geniştir: karbonhidratta %65'e, proteinde %35'e kadar çıkar. Aracın "Hayır" dediği bir dağılım, örneğin %62 karbonhidrat, bu yüzden ABD aralığında kalabilir. TÜBER 65 yaş ve üstü için protein alt sınırını %12'ye yükseltir (Ek 1.3.1, s. 252).
Rehberin kendi örneği aracı doğrular: 2.000 kcal'lik diyette 225–300 g karbonhidrat ve 44–77 g yağ (s. 13). Araç yağ üst sınırını 78 g gösterir; fark yuvarlamadandır, tam değer 77,8 g'dır. Tek bir öğenin aralığını ayrı görmek isterseniz günlük karbonhidrat ihtiyacını ve günlük yağ gramını hesaplayan sayfalar kullanılabilir.
Kilo vermek için makrolar nasıl olmalı?
Kilo verirken kalori düşer; oranları aynı bırakırsanız protein gramı da düşer ve bunu önlemek için protein yüzdesi artırılır, açık da karbonhidrat ve yağdan karşılanır. 35 yaşında, 165 cm, 75 kg ve az hareketli bir kadın için araç sonuçları:
| Senaryo | Kalori | Protein | Karbonhidrat | Yağ | Protein, g/kg | EFSA aralığında mı? (K / Y) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Kilo korumak, 20/50/30 | 1.987 kcal | 99 g | 248 g | 66 g | 1,32 g/kg | Evet / Evet |
| 500 kcal açık, 20/50/30 | 1.487 kcal | 74 g | 186 g | 50 g | 0,99 g/kg | Evet / Evet |
| 500 kcal açık, protein sabit, yağ %30 | 1.487 kcal | 99 g | 161 g | 50 g | 1,32 g/kg | Hayır / Evet |
| 500 kcal açık, protein sabit, yağ %25 | 1.487 kcal | 99 g | 180 g | 41 g | 1,32 g/kg | Evet / Evet |
Oranı değiştirmeden 500 kcal açık verildiğinde protein 25 g azalır. Protein gramını korumak için protein payı %26,6 olmalıdır. Yağ %30'da kalırsa karbonhidrat payı %43,4 olur ve EFSA'nın %45 alt sınırının altına düşer; yağ %25'e indirildiğinde karbonhidrat payı %48,4 olur ve iki denetim de "Evet" döner. 500 kcal'lik açığın haftalık karşılığı ve sınırları için günlük kalori açığının kilo karşılığını anlatan bölüme bakın.
Hiç yemek yenmeyen bir günde de vücut enerji harcar; "24 saat hiçbir şey yememek kaç kalori yakar" sorusunun alt sınırı dinlenirken harcanan bazal metabolizma enerjisidir. Makro oranı bu harcamayı değiştirmez, yalnız harcanan enerjinin hangi öğeden karşılandığını belirler.
Ketojenik diyette makro hesaplama nasıl yapılır?
Ketojenik dağılım aynı formülle hesaplanır, ancak karbonhidratı çok düşük ve yağı çok yüksek tuttuğu için aracın iki denetimi de "Hayır" döner. 1.800 kcal'de %20 protein, %5 karbonhidrat ve %75 yağ 90 g protein, 23 g karbonhidrat ve 150 g yağ eder (bu dağılımı araçta açın).
Karşılaştırma için TÜBER, yetişkinlerde günlük karbonhidrat için 130 g'lık bir öneri değeri verir (Ek 1.4.1, s. 253). Bu 130 gramın kalorinizin yüzde kaçına denk geldiği enerjiyle değişir:
| Günlük kalori | 130 g'ın payı | %45 karbonhidrat (araç) |
|---|---|---|
| 1.500 kcal | %34,7 | 169 g |
| 1.800 kcal | %28,9 | 203 g |
| 2.200 kcal | %23,6 | 248 g |
| 2.600 kcal | %20 | 293 g |
Tablo, düşük kalorili bir diyette %45'lik alt sınır ile 130 gramın birbirine yaklaştığını gösterir; 1.500 kcal'de 130 g zaten enerjinin üçte birinden fazlasıdır. Ketojenik örnekteki 23 g, bu değerin çok altındadır.
Diyabet ilacı kullanıyorsanız, böbrek hastalığınız varsa ya da gebeyseniz karbonhidratı bu düzeye indirmeden önce hekiminize danışın.
Yediğiniz gramlardan makro oranı ve kalori nasıl bulunur?
Ters yönde hesap da aynı katsayılarla yapılır: protein ve karbonhidrat gramını 4 ile, yağ gramını 9 ile çarpıp toplarsınız, sonra her birini toplama bölersiniz. Gün içinde 110 g protein, 210 g karbonhidrat ve 70 g yağ yediyseniz:
- protein 110 × 4 = 440 kcal, karbonhidrat 210 × 4 = 840 kcal, yağ 70 × 9 = 630 kcal,
- toplam 1.910 kcal,
- oranlar: protein %23, karbonhidrat %44, yağ %33.
Bu oranları ve 1.910 kcal'yi araca girdiğinizde 110 g, 210 g ve 70 g sonucunu alırsınız; başladığınız gramlara dönmek, hesabın doğru yapıldığının kontrolüdür. Oranları üç payın toplama bölünmesi olarak düşünmek isterseniz oran orantı hesabının mantığı aynıdır.
Oranlar araçta tam 100 etmelidir; yuvarlama yüzünden toplam 99,9 ya da 100,1 çıkarsa karbonhidrat payını düzeltin. Etiketlerdeki lif ve şeker alkolleri farklı katsayılarla hesaplandığı için paketli ürünlerde bu kontrol birkaç kalori sapabilir.
Sık sorulan sorular
Makro hesaplama nasıl yapılır?
Önce günlük kalori bulunur. Sonra her makronun oranı kaloriyle çarpılır; protein ve karbonhidrat 4'e, yağ 9'a bölünerek grama çevrilir.
Kilo vermek için makro oranı ne olmalı?
Kilo kaybını belirleyen kalori açığıdır; oranlar tokluk ve kas korumayı etkiler. EFSA aralıklarında kalan, proteini yeterli bir dağılım (ör. %20–25 protein) yaygın bir başlangıçtır.
Alkol makroya dahil mi?
Alkol gramı 7 kcal verir ve üç makronun dışında kalır. Bu araç alkolü hesaba katmaz.
Makro besin nedir?
Vücudun gram düzeyinde ihtiyaç duyduğu ve enerji veren üç besin ögesidir: protein, karbonhidrat ve yağ. Vitamin ve mineraller ise miligram ya da mikrogram düzeyinde gerektiği için mikro besin sayılır.
Kaynak ve yöntem
- EFSA. Dietary Reference Values for nutrients, Summary report (2017), Tablo 2
- WHO/FAO/UNU. Protein and amino acid requirements in human nutrition. WHO TRS 935, 2007
Hesap tarayıcınızda yapılır; girdiğiniz değerler sunucuya gönderilmez ve kaydedilmez. Formüller her içerik kontrolünde test edilir.
Bu sayfa hakkında
- Hazırlayan
- HesapYapın yayın ekibi
- Son güncelleme
- Yöntem
- Formüller resmî kaynaklarla karşılaştırılır ve otomatik testlerle denetlenir. Yöntem ve kaynaklar
- Düzeltme
- Hata bildirimleri kaynağıyla kontrol edilir, düzeltmeler değişiklik günlüğünde yayımlanır. Hata bildirin
- Öneri
- Aradığınız hesaplama sitede yok mu? Araç önerin