Kredi hesaplama: aylık taksit ve ödeme planı

Kredi faizi nasıl hesaplanır?

Her ayın faizi, kalan anaparanın aylık akdi faizle çarpımıdır; tüketici kredisinde bu faiz tutarına ayrıca %15 KKDF ve %15 BSMV eklenir. Taksit ise bu üç kalemin toplamını karşılayan brüt oranla, eşit taksit (anüite) formülünden bulunur.

100.000 TL'yi aylık %3,5 faizle 12 ay vadeli ihtiyaç kredisi olarak çektiğinizi düşünün; ilk ay faiz 3.500,00 TL, KKDF 525,00 TL, BSMV 525,00 TL eder. Taksit 10.998,01 TL olduğu için ilk ay borcunuzdan yalnız 6.448,01 TL düşer. Bir yılın sonunda bankaya 131.976,09 TL ödersiniz: 24.596,99 TL faiz, 3.689,55 TL KKDF ve 3.689,55 TL BSMV. Oran örnektir. Kendi teklifinizin rakamlarını aynı örneği kredi aracında açıp değiştirerek görebilirsiniz.

Hangi kredide hangi vergi var?

Vergiler kredinin türüne göre değişir ve farkı küçümsenecek gibi değil. Aynı 250.000 TL'yi aynı örnek faizle (aylık %3) 12 ayda ödediğinizde:

İhtiyaç kredisi ile ilk konut kredisi arasındaki 16.418,28 TL farkın tamamı vergidir. Tüketici kredisindeki %15 KKDF 28 Ekim 2010'dan beri 2010/974 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile, %15 BSMV ise 7345 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile belirlendi; BSMV oranı 7 Temmuz 2023'ten sonra kullandırılan kredilere uygulanıyor. Ticari TL kredilerde ise KKDF oranı %0'dır (GİB KKDF oranları tablosu, 10094 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı).

Konut kredisinin KKDF muafiyeti KKDF Hakkında 6 Sıra No.lu Tebliğ'in 3. maddesinden gelir (GİB'in 23.03.2014 tarihli özelgesi). BSMV istisnası Gider Vergileri Kanunu md. 29'da yazar ve 28 Aralık 2023'ten beri yalnız kredi tarihinde adına kayıtlı konutu olmayan tüketiciye tanınır.

Ev alacaksanız konut kredisinde vergi istisnasının koşullarını ve BDDK'nın kredi/değer sınırlarını ayrı sayfada anlattık. Faiz sıfırsa iki vergi de sıfırdır, çünkü ikisi de faiz tutarı üzerinden hesaplanır; kamunun faizsiz evlilik kredisinin geri ödeme planında taksitler bu yüzden yalnız anaparadan oluşur.

Kredi faizi hesaplama formülü ile taksiti elle kontrol etmek

Formül şu: taksit = K × i × (1 + i)^n ÷ ((1 + i)^n − 1); K kredi tutarı, n taksit sayısı, i ise vergiler eklenmiş aylık oran. Bankanın teklifindeki taksiti bununla kuruşu kuruşuna kontrol edebilirsiniz.

1. Brüt oranı bulun: 0,035 × 1,30 = 0,0455. İhtiyaç ve taşıt kredisinde çarpan 1,30'dur; ilk konut kredisinde çarpan 1, adınıza konut varken 1,15 olur.
2. 1 + i'nin vade kadar kuvvetini alın: 1,0455 üzeri 12 = 1,705644.
3. Çarpın ve bölün: 100.000 × 0,0455 × 1,705644 ÷ 0,705644 = 10.998,01 TL.

Telefonun hesap makinesinde en sık yapılan hata, kuvveti almadan çarpmaya geçmektir. Önce kuvvet, sonra çarpma ve bölme gelir; hesap makinesinde üs ve parantez sırasını anlatan bölümde bunun neden önemli olduğu var.

Excel'in Türkçe sürümünde aynı sonucu =DEVRESEL_ÖDEME(0,0455;12;-100000) verir. Formülün ilk kutusuna bankanın ilan ettiği %3,5'i yazarsanız taksit 10.348,39 TL çıkar, yani vergileri unutmuş olursunuz.

Faiz oranı girerek kredi hesaplarken aylık mı yıllık mı yazmalısınız?

Aylık akdi faizi, vergiler hariç yazın. Bu araç ve Hesapçı'daki diğer kredi araçları KKDF ile BSMV'yi kendisi ekler. Elinizdeki oran yıllıksa önce ne olduğuna bakın: vergiler ve ücretler dahil yıllık maliyet oranı aylık kutuya yazılmaz, 12'ye bölünerek de aylık faize çevrilmez.

Tüketici Kredisi Sözleşmeleri Yönetmeliği'nin 6. maddesine göre banka size sözleşmeden önce bir bilgi formu vermek zorundadır; formda aylık ve yıllık akdi faiz ile efektif yıllık faiz oranı ayrı ayrı yazar (yönetmelik metni). Aynı 100.000 TL, %3,5, 12 aylık kredi için dört farklı "yıllık oran" hesaplanabilir:

Aradaki fark üç kaynaktan geliyor. Faiz her ay kalan borca işlediği için yıllık etkisi bileşiktir; üst üste yüzde artışın neden toplanmadığı aynı mantıkla açıklanır. Vergiler faizi 1,30 katına çıkarır. Peşin alınan dosya masrafı ise elinize geçen parayı azaltır ama taksiti değiştirmez. Teklifleri karşılaştırırken kredinin yıllık maliyet oranını hesaplatmak en adil yoldur, çünkü bu dört kalemi tek sayıya toplar.

Vade uzadıkça krediye ne kadar fazla ödersiniz?

100.000 TL'lik ihtiyaç kredisini 12 yerine 36 aya yaymak aylık taksiti 5.299,63 TL düşürür ama faiz ve vergi toplamını üç katından fazla artırır.

12 ayda taksit 10.998,01 TL, 24 ayda 6.933,17 TL, 36 ayda 5.698,38 TL. Toplam geri ödeme sırasıyla 131.976,09 TL, 166.396,08 TL ve 205.141,77 TL olur. Uzun vadede anapara daha yavaş azalır, faiz de her ay daha büyük bir bakiyeye işler.

Vadeyi her tutarda serbestçe seçemezsiniz. BDDK'nın 13 Şubat 2025 tarihli 11152 sayılı kararı genel tüketici kredisinde en uzun vadeyi tutara bağlar: 125.000 TL ve altı 36 ay, 250.000 TL'ye kadar 24 ay, daha yüksek tutarda 12 ay. Taşıt ve konut kredisinin kendi sınırları vardır; ihtiyaç kredisinin vade sınırlarını tutarınıza göre kontrol eden araç bu kuralı hesaba katar.

150 bin, 200 bin, 500 bin TL kredinin geri ödemesi ne kadar?

Örnek aylık %3,5 faizle 200.000 TL ihtiyaç kredisinin 12 ay taksiti 21.996,02 TL, toplam geri ödemesi 263.952,24 TL; 500.000 TL'de taksit 54.990,04 TL, toplam 659.880,50 TL. Diğer tutarlar tabloda.

250.000 TL kaç ay taksit eder sorusunun cevabı en fazla 24 aydır; 24 ayda taksit 17.332,92 TL. 250.000 TL'yi 1 TL aşan tutar 12 aya iner. 1 ve 2 milyon TL'lik satırlar ihtiyaç kredisi içindir. Aynı tutarı ev alırken çekerseniz vergi yoktur ve vade çok daha uzun olabilir; 2 milyon TL'nin 60 aylık hesabı konut kredisi sayfasındaki tabloda.

300 bin TL kredi 48 ay vadeyle çekilebilir mi?

İhtiyaç kredisi olarak çekilemez, çünkü 250.000 TL'yi aşan tutarda sınır 12 ay. Binek araç için taşıt kredisinde 48 ay yalnız fatura değeri 400.000 TL'yi aşmayan araçta mümkün (yerli üretim elektrikli araçlar hariç) ve orada kredi en fazla değerin %70'i, yani 280.000 TL olabilir; araç fiyatına göre taşıt kredisi sınırları ayrıca anlatılıyor. 48 ay vade bu tutarda ancak konut kredisinde çıkar: aylık %3,5 örnek faizle 300.000 TL, 48 ayda 12.991,94 TL taksit eder.

40 bin maaş alan ne kadar ihtiyaç kredisi çekebilir?

Gelirinin %40'ını taksite ayıran biri 40.000 TL net maaşla, örnek %3,5 faizle 12 ayda yaklaşık 145.480,00 TL çekebilir; 24 ay vadede bu tutar 230.774,00 TL olur. %40 bir varsayımdır, yasal oran değil: taksit/gelir oranını ve kredi notunu banka kendi politikasıyla değerlendirir. Mevcut taksitlerinizi de düşerek gelirinize göre ne kadar kredi alabileceğinizi hesaplayın.

Taksitin ne kadarı faiz, ne kadarı anapara?

İlk taksitlerde faiz payı büyüktür, son taksitlerde küçük. Örnek kredide 1. taksitin 6.448,01 TL'si anaparadır, 12. taksitte bu pay 10.519,34 TL'ye çıkar.

Bu yüzden vadenin yarısında borcun yarısı bitmiş olmaz. 12 aylık kredide 6 taksit ödendiğinde kalan anapara 56.634,93 TL'dir; ilk altı ayda borçtan düşen tutar 43.365,07 TL. 7. taksit gününde krediyi kapatmak isterseniz vadesi gelen taksitle birlikte 59.211,81 TL ödersiniz ve 5.212,48 TL faiz düşülür. Tüketici kredisinde bunun için tazminat ödenmez (6502 sayılı Kanun md. 27).

Ara ödeme taksiti mi, vadeyi mi düşürür?

Yönetmeliğin 17. maddesine göre en az bir taksit tutarında ara ödeme yapabilirsiniz. Banka ödemenin önce son taksitten bu yana işleyen faizini ve vergisini alır, kalanı anaparadan düşer. Kural olarak taksit sayısı ve ödeme günleri aynı kalır, taksit tutarı küçülür; vadenin kısalması ya da ödemesiz dönem ancak sizin talebinizle olur.

Son taksit çoğu zaman birkaç kuruş farklıdır. Taksit kuruşa yuvarlanır ve yuvarlama farkı son ayda kapanır; örnekte 12. taksit 10.997,98 TL.

Dosya masrafı ve kredi sigortası taksite eklenir mi?

Hayır, taksit yalnız anapara, faiz ve vergilerden oluşur. Dosya masrafı ve sigorta primi ayrı alınır ve yukarıdaki yıllık maliyet oranına girer.

Tüketici ve konut kredisinde banka yalnız kredi tahsis ücreti alabilir, bu ücret anaparanın binde beşini geçemez; istihbarat ya da ödeme planı ücreti adıyla başka ücret istenemez (7 Mart 2020 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan TCMB'nin 2020/7 sayılı Tebliği md. 10). 100.000 TL'lik kredide üst sınır 500,00 TL. Bankanın istediği tutarı dosya masrafının yasal üst sınırıyla karşılaştırabilirsiniz.

Krediye bağlı hayat sigortası ise yalnız sizin açık talebinizle yaptırılabilir ve bu talep yazılı olarak ya da kalıcı veri saklayıcısı üzerinden verilmelidir. Sigortasız bir teklif sunmak da bankanın yükümlülüğüdür. Sizin seçtiğiniz sigorta şirketinden getirdiğiniz teminatı reddedemez (6502 md. 29).