OBP hesaplama (ortaöğretim başarı puanı)

Diploma notu nasıl hesaplanır?

Lise diploma notu, 9, 10, 11 ve 12. sınıfların yıl sonu başarı puanlarının aritmetik ortalamasıdır. Her yılın puanı ise derslerin haftalık saatine göre ağırlıklı ortalamadır.

İki aşama da Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliğinde yazılı. 55. maddeye göre yıl sonu başarı puanı, her dersin yıl sonu puanı o dersin haftalık saatiyle çarpılıp toplanarak ve toplam ders saatine bölünerek bulunur. 65. madde mezuniyet puanını dört yılın bu puanlarının düz ortalaması olarak tanımlar. İki hesapta da bölme virgülden sonra dört basamak yürütülür. Hazırlık sınıfı bu dört yıla girmez.

Örnek: yıl sonu başarı puanları sırasıyla 78,4625, 81,275, 84,931, 88,3315 olan bir öğrencinin diploma notu (78,4625 + 81,275 + 84,931 + 88,3315) ÷ 4 = 83,25 çıkar. Bu notla OBP 416,25, yerleştirme puanına katkı 49,95 puandır.

Yıl sonu başarı puanınızı karneden okuyamıyorsanız dersleri ve haftalık saatleri lise karnesi için ağırlıklı ortalama hesabına yazabilirsiniz; yöntem aynıdır, yalnız dönem puanları yerine yıl sonu puanlarını girin. Tek bir dersin yıl sonu puanı ise iki dönem puanının aritmetik ortalamasıdır (md. 53) ve yazılı ve performans notlarından ders puanını ayrı bir araçla bulabilirsiniz.

Diploma notuna göre OBP ve YKS puanına katkı

OBP diploma notunun 5 katıdır. Bu sayı 0,12 ile çarpılarak yerleştirme puanına eklenir. Diploma notundaki her 1 puan, yerleştirme puanına 0,6 puan olarak yansır.

Aramalarda geçen "90 OBP kaç puan" sorusunda 90 çoğu zaman diploma notudur. Diploma notu 90 ise OBP 450 olur ve 54 puan getirir; diploma notu 80 ile 90 arasındaki fark ise yerleştirme puanında 6 puandır. Bunun kaç sıralamaya denk geldiği her yıl adayların puan dağılımına göre değişir, sabit bir "kaç bin ileri atar" karşılığı yoktur. Belirli bir yerleştirme puanının 2026 dağılımındaki yerini YKS sıralama hesaplama aracı gösterir.

2026-YKS Kılavuzunun 4.1 maddesi hesabın sınırlarını da çiziyor. Diploma notu bildirilmeyen adayların ve 50'nin altındaki diploma notlarının 50 sayıldığını, yani en düşük OBP'nin 250 olduğunu belirtiyor. Üst sınır 100 diploma notu, yani 500 OBP ve 60 puan katkı. OBP Türkiye geneli dikkate alınarak hesaplanıyor, okul bazında bir işlem yapılmıyor. Son sınıftaki adayların diploma notu Haziran ayında e-Okul'dan ÖSYM'ye aktarılıyor. Kazanacağınız netleri de hesaba katmak isterseniz TYT netinizi ayrıca hesaplayabilirsiniz; ham puan ve yerleştirme puanı ÖSYM'nin sınav sonrası açıkladığı ortalama ve standart sapmalara bağlıdır.

Kırık OBP nedir, tercih yapıp yerleşince OBP düşer mi?

Bir önceki yılın YKS'siyle bir programa yerleşen adayın OBP katsayısı yarıya iner: 0,12 yerine 0,06. Buna "kırık OBP" denir. Tercih yapıp hiçbir programa yerleşemeyen adayın OBP'si kırılmaz.

2026-YKS Kılavuzunun 4.2 maddesine göre katsayı şu adaylarda yarıya düşürüldü:

• 2025-YKS puanlarıyla ÖSYM'nin merkezî yerleştirmesinde (ÖZYES dahil) bir programa yerleşenler; kılavuz "kayıt olsun veya olmasın" diyor, yani yerleşip kayıt yaptırmamak katsayıyı kurtarmıyor.
• Bir yükseköğretim kurumunun özel yetenek sınavıyla bir programa kayıt olanlar. Bu bilgi YÖKSİS'ten alınıyor.

İstisna da tek: 2025'te yerleştiği hâlde liseden süresinde mezun olamadığı için kayıt yaptıramayan adayın katsayısı yarıya düşürülmedi. 2026 tercih kılavuzunun 1.3 maddesi aynı kuralı bir sonraki yıla taşıyor: 2026-YKS ile (ek yerleştirme ve ÖZYES dahil) yerleşen ya da özel yetenek sınavıyla kayıt olan adayın 2027-YKS'deki katsayıları yarıya düşürülecek. Kural yalnız bir önceki yılın yerleştirmesine bakıyor. Bir yıl hiç yerleşmeden geçirdiğinizde ertesi yıl katsayı yeniden 0,12 olur.

Kırılma ne kadar geri atar? Diploma notu 85 olan aday için normal katkı 51, kırık katkı 25,5 puandır; kayıp 25,5 puan. Tablonun son sütunu her diploma notu için kırık katkıyı veriyor; kayıp her satırda o sayının kendisi kadardır. Meslek lisesi mezunları kendi alanlarının devamı olan programlarda ayrıca OBP × 0,06 ek puan alır. Kılavuz "OBP'ye uygulanacak katsayılar" dediği için bu ek puanın katsayısı da yarıya iner.

OBP hesaplama ortaokul: 8. sınıfta OBP var mı?

Var, ama adı ve hesabı farklı. Ortaokulda OBP "okul başarı puanı" demektir ve 6, 7 ve 8. sınıf yıl sonu başarı puanlarının aritmetik ortalamasıdır; 5 ile çarpılmaz ve LGS puanına eklenmez. LGS puanı hesaplama yalnız netlerden, standart puan ve katsayılarla yapılır.

Tanım MEB'in 2026 Ortaöğretime Geçiş Tercih ve Yerleştirme Kılavuzunda yer alıyor: puan virgülden sonra dört basamak yürütülerek hesaplanıyor. Her yılın yıl sonu başarı puanı da derslerin haftalık saatine göre ağırlıklı ortalamadır. 6. sınıfta 82,4, 7. sınıfta 86,75, 8. sınıfta 90,11 yıl sonu puanı olan bir öğrencinin okul başarı puanı (82,4 + 86,75 + 90,11) ÷ 3 = 86,42 olur.

Bu puanı yukarıdaki araca yazmayın. Araç YKS'deki OBP içindir ve 86,42 için 432,1 gibi ortaokulda karşılığı olmayan bir sonuç verir.

LGS ile yerleştirmede sıralamayı merkezî sınav puanı belirler. Kılavuzun 1.5.1 maddesine göre okul başarı puanı yalnız sınav puanları eşit olduğunda devreye giriyor. Eşitlik sırası şöyle: önce OBP, sonra 8, 7 ve 6. sınıf yıl sonu puanları, sonra 8. sınıftaki özürsüz devamsızlık günü, tercih sırası ve en son yaşı küçük olan öğrenci. Sınav tarafını LGS net hesaplama aracıyla izleyin.

OBP ile alan liseler: yerel yerleştirme nasıl yapılır?

"OBP ile alan lise", LGS puanı yerine yerel yerleştirmeyle öğrenci alan okuldur. Bu okullarda ilk ölçüt OBP değil öğrencinin ikamet adresidir.

MEB kılavuzunun 1.5.2 maddesine göre yerel yerleştirme şu sırayla yapılır: ikamet adresi (ortaöğretim kayıt alanı), okul başarı puanı, 8. sınıfta okula özürsüz devamsızlık yapılan gün sayısı. Bir okulu kendi kayıt alanından tercih eden öğrenci, aynı okulu komşu kayıt alanından tercih eden öğrenciden önce yerleşir; komşu alandaki öğrenci de diğer alanlardakilerden önce gelir. Eşitlik bozulmazsa 8, 7 ve 6. sınıf yıl sonu puanlarına bakılır.

Bu sıranın pratik sonucu şu. Bir okulun geçen yıl "şu OBP ile öğrenci aldı" diye paylaşılan en düşük puanı, kayıt alanı dışından tercih eden biri için yol gösterici olmayabilir; kendi kayıt alanındaki daha düşük OBP'li öğrenci ondan önce yerleşebilir. Kayıt alanınızı ve hangi okulun yerel yerleştirmeyle öğrenci aldığını il ya da ilçe millî eğitim müdürlüğünün listesinden öğrenin; kılavuz bu listelerin meb.gov.tr ve e-Okul üzerinden yayımlanacağını söylüyor.

8. sınıftaki özürsüz devamsızlık gün sayısı OBP'den hemen sonra gelen ölçüt. Aynı okul başarı puanına sahip iki öğrenciden devamsızlığı az olan önce yerleşiyor. Kalan hakkınızı devamsızlık hesaplama aracında takip edin.

OBP nereden bakılır, diploma notu yanlışsa ne yapılır?

YKS adayı olarak diploma notunuzu ve eğitim bilgilerinizi ÖSYM Aday İşlemleri Sisteminde (ais.osym.gov.tr) görürsünüz. Not yanlışsa düzeltmeyi ÖSYM değil, okulunuz e-Okul üzerinden yapar.

2026-YKS Kılavuzu adaylara 23-30 Haziran 2026 tarihleri arasında eğitim bilgilerini kontrol edip 30 Haziran saat 16.00'ya kadar onaylama süresi verdi. Süre bittikten sonra gelen düzeltme istekleri kabul edilmiyor ve yanlış bildirilen nottan kılavuza göre ÖSYM değil, zamanında kontrol etmeyen aday sorumlu tutuluyor. 2027-YKS'ye girecekseniz onay tarihlerini o yılın kılavuzundan kontrol edin.

e-Okul'da kaydı olmayan ve 2007 ve sonrasında mezun olan adaylar diploma notunu 100'lük sisteme dönüştürülmüş olarak girmek zorunda. Sınava kalan süreyi takip etmek için YKS ve LGS'ye kaç gün kaldığını gösteren sayfaya bakın.